Bouwen voor de toekomst is isoleren!

12 augustus 2011, 11:12

De vierde stap naar futureproof bouwen is zorgen dat je woning erg goed geïsoleerd is. Volgens architect Flip Blockx is dit ook een noodzakelijke stap om futureproof te bouwen. De invloed op het energieverbruik en, misschien nog belangrijker, de invloed op de toekomstige waarde van je huis is heel groot.

Dat isoleren zowat de meest rendabele manier van energiebesparing is zou iedereen ondertussen moeten weten. Dat het niet grondig isoleren de toekomstige waarde van je huis aantast, is wat minder bekend. In 2021 zijn alle nieuwe gebouwen verplichte BEN-gebouwen. Dit zijn Bijna-Energie-Neutrale-gebouwen of gebouwen die bijna evenveel energie maken als ze nodig hebben. Klinkt voor velen nog onhaalbaar, maar toch: over minder dan 10 jaar is het verplicht. Als je het stappenplan Futureproof bouwen volgt, is het wel te doen.

Weinig energie

Eén van de trucs om een Ben-woning te bouwen is eerst te zorgen dat je weinig energie nodig hebt. De grootste verbruiker in huizen van vandaag (en ouder) is de verwarming. Zorg er dus voor dat je geen tot weinig verwarming nodig hebt. Isolatie is hierbij het belangrijkste ingrediënt. Het is ook een deel van de woning dat achteraf heel moeilijk te verbeteren is. De isolatie die je nu plaatst, zit er over 50 jaar waarschijnlijk nog. Terwijl over 10 jaar alle nieuwbouwwoning BEN-gebouwen zijn met heel dikke isolatiepakketten. Om je woning competitief te houden en ‘upgrade-baar’ moet je nu je (nieuwe) huis als een BEN-gebouw isoleren. Het is nu eenmaal moeilijk om isolatie achteraf bij te plaatsen in de spouw.

Hoeveel isolatie

De enige definitie die nu bestaat voor BEN-gebouwen stelt dat deze gebouwen vooraleerst passiefgebouwen moeten zijn. Als richtlijn kan je dus best isolatie plaatsen die van je ontwerp een passief gebouw zou maken. De exacte diktes zijn afhankelijk van onder andere stap 1 en 3 maar de U-waarde zal meestal kleiner zijn dan 0.15 W/m²K. Dit betekent minimum 25 cm minerale wol of 16 cm PUR in vloeren, muren en daken. Wanneer je isoleert tussen houten kepers treedt er ook nog eens een koude brugwerking op waardoor je al snel 30 cm minerale wol moet plaatsen. Het gaat hier over minima. Je architect rekent het gebouw best eerst eens door met de PHPP of EPB-software. In Duitsland en Oostenrijk, waar passiefbouw al meer ingeburgerd, is plaatsen bouwers al snel 40 cm minerale wolequivalenten. Echt te veel isoleren kan je niet. Plaats gerust wat meer isolatie als het budget het toelaat.

Duur

Ja helaas, isolatie is niet gratis en het kost toch enkele duizenden euro’s meer om zoveel isolatie te plaatsen. We gaan uit van een scenario met een meerkost van 8 000 euro voor isolatie. Dit zou betekenen dat je ongeveer 600 euro per jaar extra moet afbetalen aan je lening. Om dit te compenseren moet je jaarlijks 7500 kWh aan gas besparen en dat is realistisch, dus haalbaar. Besluit: eigenlijk kost de extra isolatie je niets meer. Je bent wel ongevoeliger voor energieprijsstijgingen en de waarde van je gebouw neemt toe. Het niet doen heeft eigenlijk geen zin.

Gevaren

Het feit dat er isolatie geplaatst is, wil nog niet zeggen dat ze werkt. Isolatie moet secuur geplaatst worden. Het isolatiemateriaal moet heel goed aan elkaar en op de constructie aansluiten. In de foto hieronder zie je een voorbeeld van hoe het niet moet. De isolatie sluit niet aan op de achterliggende constructie waardoor er luchtstromen ontstaan tussen de snelbouw en de isolatieplaten. De spouwisolatie sluit ook niet aan op de dakisolatie waardoor er een koudebrug ontstaat. Er is een opening bovenaan de spouwisolatie waar de lucht voor en achter de isolatieplaat met elkaar kan vermengen. Het risico ontstaat hierdoor dat de isolatiewaarde van de spouwisolatie zelfs met factor 4 daalt.

Informeer je ook goed bij je architect naar de risico’s op condensatie in de isolatie. Niet alleen zal de isolatie door condensatie slechter werken, maar is er ook een risico op schade. Je architect kan je vertellen welke isolatie hoe geplaatst moet worden en welke dampschermen of dampremmen je al dan niet moet toepassen.

Koudebruggen

Een laatste aandachtspunt bij isolatie is het effect van koudebruggen. De bouwsector is normaal wel voldoende geïnformeerd waardoor er nog maar weinig schadegevallen te wijten aan koudebruggen voorkomen. Nieuw is dat de impact van het warmteverlies door koudebruggen bij dikke isolatiepakketten substantieel is. Hieronder zie je een vergelijking gemaakt door het BIM van éénzelfde geïsoleerde wand zonder metalen structuur (om bijvoorbeeld te pleisteren), en één met een metalen thermisch onderbroken draagstructuur (voor bijvoorbeeld een gevelbekleding) en één met een gewone metalen structuur.