Maakt jouw home-office jou vrolijk? Als dat niet het geval is, is het hoog tijd om je kantoorruimte niet langer in te richten als een kale, doffe, grauwe grot. Steeds meer bedrijfspsychologen beweren tenslotte dat felle kleuren en speelse decoratie een boost zouden geven aan onze productiviteit én vrolijkheid. Maar waarom speelt een vrolijke werkomgeving vol kleur en overvloed zo’n grote rol in ons welzijn op het werk?

«Does it spark joy?» Enkele jaren geleden was die cruciale vraag van de Japanse onderneemster Marie Kondo onze gids bij iedere grote winterkuis. Als een oude trui geen ‘joy’ of ‘vrolijkheid’ teweegbracht, was het tijd om het kledingstuk weg te gooien. Werd je er wel vrolijk van? Dan mocht het blijven. Nu we tijdens het telewerken volledige controle hebben over onze eigenste kantoorruimte is het hoog tijd om die leuze nieuw leven in te blazen. Als er namelijk geen enkel object in je home-office – zij het een kleurrijke bureaustoel, een donzig kussen of een fleurig notitieblokje – je vrolijk maakt, is het tijd voor een make-over.

Bubbels en bloesems

De Amerikaanse designer Ingrid Fetell Lee is een van de voorvechters van vrolijkheid op kantoor. In haar boek ‘Vrolijkheid’ onderzoekt ze de «verrassende kracht van alledaagse dingen om plezier en geluk te creëren». Voor haar is er een verschil tussen vrolijkheid en geluk. Vrolijkheid ziet ze als je goed voelen voor een lange periode, terwijl vrolijkheid betekent dat je je in het hier en nu goed voelt. Ze ziet vrolijkheid als «het gevoel waardoor je op en neer wil springen» en volgens haar zorgen kersbloesems, bubbels, zwembaden, luchtballonnen, boomhuizen en ijsjes «universeel» voor exact dat gevoel.

Vrolijkheid is een onderschat gevoel dat herwaardering verdient, betoogde Fetell Lee in haar virale TedTalk: «In onze eeuwige zoektocht naar geluk zijn we vrolijkheid uit het oog verloren. Volwassenen die vrolijkheid ervaren, worden gezien als kinderachtig, niet serieus, te vrouwelijk. Maar door onszelf vrolijkheid te ontzeggen, belanden we in een grauwe wereld en doffe kantoorruimtes.» Terwijl kleur volgens haar net zo noodzakelijk is in een (home)office: «Een kleurrijk kantoor maakt ons alerter en vriendelijker dan wie in een dof kantoor werkt.»

Roze gevangenis

Ingrid Fetell Lee spreekt niet louter vanuit een buikgevoel. Verschillende onderzoekers treden haar namelijk bij. Een van de allereerste onderzoeken naar de invloed van kleurrijke omgevingen op het gedrag van mensen werd bijvoorbeeld gevoerd door de Amerikaan Alexander Schauss. Hij ontdekte de kleur ‘Drunk-Tank Pink’. In 1979 schilderde hij de muren van een gevangenis in Seattle in die rozige kleur en merkte hij dat dat kleurgebruik ervoor zorgde dat agressief gedrag bij gedetineerden verminderde. Niet veel later werd Drunk-Tank Pink in verschillende gevangenissen geïntroduceerd.

Een studie van de Universiteit van British Columbia ontdekte daarnaast ook dat blauw en groen kalmerend zouden kunnen werken en dat geel goed zou zijn om enthousiasme teweeg te brengen bij werknemers.

Tenslotte voegt Fetell Lee in haar TedTalk ook een evolutionaire verklaring eraan toe: «Kleur is een teken van leven en energie, net zoals overvloed. Voedselschaarste was vroeger gevaarlijk, terwijl overvloed overleving betekende.»

Het proberen waard

Een wetenschappelijke consensus over het verband tussen kleurgebruik en emotioneel welzijn is er evenwel nog niet. Uiteraard is vrolijkheid afhankelijk van erg veel factoren, denk aan de sfeer onder collega’s, stress of de algehele werkdruk. En of een flamboyante roze bureaustoel jou nu werkelijk een toffere en creatievere collega maakt, is vooralsnog niet helemaal bewezen.

Toch staat het buiten kijf dat de werkomgeving een cruciale rol speelt in je motivatie of concentratie. Probeer maar eens een hele dag te werken in een donkere muffe ruimte: aan het eind van de rit blijft er maar weinig vrolijkheid over. Instinctief voelt het heerlijk om een mooie, lichte en energieke ruimte te hebben om in te werken. En wie weet tovert kleurrijke en uitbundige decoratie op zijn minst iedere dag een glimlach op je gezicht.

Vijf vrolijke tips

Geen idee waar je moet beginnen om je home-office vrolijker te maken? Hier zijn alvast vijf kleine ingrepen die je bureau zowel thuis als op kantoor kunnen opfleuren en persoonlijker maken.

1. Plant een plant (of vijf). Maak je kantoor letterlijk levendiger door enkele planten te plaatsen. Als je ze regelmatig water geeft en ze degelijk verzorgt, heb je alvast een energieke groene kleur toegevoegd aan je tot dan toe kleurloze kantoor.

2. Investeer in creatief kantoormateriaal. Bic balpennen raak je vaker kwijt dan je motivatie, dus waarom eens niet investeren in een opvallende balpen met een interessant design die je nooit wil verliezen? Of notitieboekjes met dynamische patronen? De taken op je to-dolijstje zien er meteen minder ontmoedigend uit.

3. Zet ook ‘nutteloze’ dingen op je bureau. Er mag heus wel meer op je bureau liggen dan enkel balpennen, bureaulampen en een extern scherm. Pimp je tafel bijvoorbeeld met een mooie vaas, een foto van je gezin of Scandinavisch design.

4. Drink koffie uit een leutige koffietas. Het is tijd om die afgrijselijke tas die je gratis in een goodiebag kreeg naar het containerpark te brengen. Investeer in een tas met een cartoon op, een grappige quote of een verwijzing naar je favoriete Netflixserie.

5. Zorg voor op zijn minst één kleurrijk meubelstuk. Wil je echt een home-office dat vrolijkheid uitstraalt? Zorg er dan voor dat niet alles saai zwart of wit is. Je zou ervan versteld staan hoe één gedurfder meubelstuk een ruimte compleet transformeert.

Na twee jaar coronacrisis willen bedrijven in 2022 meer dan ooit een mensgericht beleid voeren. ‘Veerkracht en welzijn’, is daarom een van de grootste HR-uitdagingen voor Belgische bedrijven. Iets meer dan vier op de tien Belgische ondernemingen plaatsen het zelf in de top 5 belangrijkste uitdagingen voor dit jaar: «Bedrijven willen meer dan ooit investeren in hun belangrijkste kracht: de mensen.»

Ieder jaar voert het HR-bedrijf ‘SD Worx’ een jaarlijkse werkgeversenquête: ‘The Future of Work and People’. Bij die online enquête ondervragen ze 3.000 bedrijven, van klein tot groot, in alle sectoren, in twaalf Europese landen, waaronder België, Nederland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en de Scandinavische landen. Zo willen ze de vinger aan de pols houden bij ondernemers en HR-professionals over hoe zij naar de toekomst kijken.

Opvallend is dat er dit jaar een grote aandacht is voor een mensgericht beleid. Het verschil met vorig jaar is groot. Toen waren bedrijven nog vooral bezig met operationele taken: loonberekening, loonbetaling en HR-dienstverlening aan werknemers. Nu staat in de helft van de onderzochte landen ‘welzijn en veerkracht van het personeel’ bovenaan in het prioriteitenlijstje. Met 43% van alle bedrijven die die doelstelling in hun top vijf van uitdagingen plaatsen, scoort België zelfs hoger dan het Europees gemiddelde (40%).

Een menselijke focus

Dit jaar ligt de focus dus meer dan ooit op mensen. Cathy Geerts, Chief HR Officer bij SD Worx verklaart die shift: «De covidpandemie heeft een zware impact gehad op de manier waarop we ons werk organiseren. Het is niet toevallig dat bedrijven meer tijd en inspanningen investeren in hun belangrijkste kracht: de mensen. Bedrijven geven, meer dan ooit, om hun mensen en dat is hun grootste uitdaging voor volgend jaar.»

Vooral bij kmo’s is welzijn een uitdaging. Voor de helft van de kmo’s staat dat doel in de top vijf van belangrijkste uitdagingen, terwijl dat slechts bij 39,4% van de middelgrote bedrijven en 36,3% van de grote bedrijven het geval is.

Gelukkig en productief talent

«Om de veerkracht van een organisatie te vergroten en echte waarde te creëren, beseffen bedrijfsleiders dat ze rechtstreekse contacten moeten leggen met hun werknemers die niet oppervlakkig blijven», vat Geerts samen. «Naarmate werknemers hun loopbaan steeds meer in eigen handen nemen, kiezen ze voor een gezonde balans tussen werk en privéleven. Vandaar de focus op mensen in de huidige HR-uitdagingen. Wie gelukkige, productieve en gezonde werknemers kan garanderen, heeft de sleutel tot langetermijnsucces en behoudt zijn getalenteerde werknemers.»

Slechts een op de vier Belgen beschouwt hun verloning als de belangrijkste bron van motivatie op het werk. In plaats daarvan beschouwt 48% van de belgen de inhoud van zijn of haar werk als de belangrijkste motivator. Dat blijkt uit een studie van HR-bedrijf Partena Professional: «Loon kan op korte termijn een impact hebben, maar op lange termijn heeft het maar weinig invloed op het welzijn van de werknemer.»

De resultaten van de studie van Partena Professional zijn opvallend: voor 75% van de Belgen blijft het loon een belangrijke bron van motivatie op het werk, maar is het niet de topprioriteit. Tegelijk is bijna één Belg op twee (48%) van oordeel dat de inhoud van zijn dagelijks werk een essentiële bron van motivatie is.

David Gerin, Development Manager bij Partena legt uit: «De resultaten tonen duidelijk aan dat het een niet zonder het ander gaat. Het is belangrijk te werken op alle elementen om talenten te motiveren en aan boord te houden. Het loon kan uiteraard op korte termijn een impact hebben op de motivatie en tevredenheid op het werk, maar zal op middellange en lange termijn weinig impact hebben op het welbevinden van de werknemer.»

Wat dan wel weer van tel is voor de motivatie van de werknemer is flexibiliteit. Een Belg op twee beschouwt dat aspect als essentieel voor zijn motivatie. Ook doorgroeimogelijkheden binnen een onderneming zijn nog steeds erg belangrijk voor het welbevinden op het werk. Telewerk is dan weer maar voor een op de drie Belgen prioritair.

Jongeren willen loon

Uiteraard zullen verwachtingen, ambities en prioriteiten evolueren in de loop van een carrière. En zo zijn ook de motivatiebronnen niet dezelfde voor de jongste en de oudste werknemers. Terwijl een firmawagen in het loonpakket een sterke bron van motivatie is voor jonge werknemers, halen oudere werknemers hun motivatie meer uit de aanwezigheid van verzekeringen.

Uit de studie blijkt ook een verschil in motivatiebronnen tussen mannen en vrouwen. Terwijl voor 55% van de werknemers maaltijdcheques in het loonpakket een belangrijk onderdeel blijft, blijkt dat vooral vrouwen dat voordeel waarderen. Mannen blijven vooral geïnteresseerd in de aanwezigheid van een firmawagen in hun verloningspakket.

De studie stelt daarom dat het van «cruciaal belang» is om een loonpakket aan te bieden dat aangepast is aan de individuele noden en verwachtingen van verschillende werknemers. Enkel op die manier kunnen werkgevers competitief en aantrekkelijk blijven.