Elise Vanaudenhove is sinds 2018 CEO van Bristol, het bedrijf dat haar grootvader Albert en diens broer Omer bijna een eeuw geleden oprichtten. De 53-jarige Limburgse heeft al een bijzondere loopbaan achter de rug: B&B-uitbaatster, yogalerares en nu staat ze aan het hoofd van Bristol, de bekende schoenenwinkelketen. Opmerkelijk: ze is de eerste vrouw die het familiebedrijf mag leiden. Met een zekere trots zorgt ze voor meer dames in de firma en hoopt ze op nog meer vrouwen aan de top.

Tot enkele jaren geleden was Elise Vanaudenhove nog uitbaatster van een Bed & Breakfast in Beringen. Ze leidde een redelijk stressloos leven tot de plicht van het familiebedrijf riep. Bristol had haar nodig en ze werd gevraagd om in de raad van bestuur te stappen. Twee jaar later staat ze aan het hoofd van de onderneming. «Toch hapte ik niet meteen toe op de vraag om in het bedrijf te werken. Een aantal mensen die ik kende hebben me kunnen overtuigen. Het bedrijf had mij nodig en ik ben dan ook met volle overtuiging aan de slag gegaan.»

Bijzondere loopbaan

Nochtans had de CEO 25 jaar geleden al eens gewerkt voor Bristol, maar door enkele veranderingen in de structuur van de onderneming, hield ze het niet langer dan een paar jaar vol. «Er vonden veel veranderingen plaats en dat bracht veel problemen met zich mee. Ik was te jong om daar goed mee overweg te kunnen. Ik ben dan uit het bedrijf gestapt en andere dingen gaan proberen.» Daarna begon Vanaudenhove samen met haar (inmiddels ex-) man een reclamebureau. Na enkele jaren was er weer tijd voor iets nieuws en begon ze met het uitbaten van een B&B. Daar gaf ze onder meer ook yoga-, meditatie- en pilateslessen. Een vrouw met veel ervaring dus en deze ervaring gebruikt ze nu ook als CEO. «De ouderdom en expertise brengen heel wat voordelen met zich mee. Ik merk dat als alles even op hol slaat, ik de gedachten snel weer op een rijtje kan zetten. Dat leerde ik door yoga en meditatie. Zulke zaken probeer ik ook mijn team aan te leren.»

Een familiebedrijf runnen is niet altijd even simpel, maar met voldoende drift kom je al een hele weg. «Ik denk altijd aan mijn job en neem ook vaak dingen mee aan de eettafel. Toch stoort dat niet. Het is mijn passie en ik kan werk en privé voldoende gescheiden houden om te genieten van mijn vrije momenten en tegelijkertijd genoeg aan het bedrijf te denken.» De overstap van een stressloos leven naar een drukke loopbaan als CEO zorgt soms voor twijfels. «Af en toe denk ik: ‘wat heb ik mezelf toch aangedaan?’, maar die gedachten duren nooit lang. Dat gebeurt enkel in momenten waarin ik extreem veel stress ervaar. Maar dat moet ook kunnen. Uiteindelijk houd ik van mijn job en ben ik heel trots op de dingen die we de afgelopen jaren hebben gerealiseerd.»

Vrouwen aan de macht

Sinds Elise Vanaudenhove CEO is van het familiebedrijf werken er meer vrouwen in haar team. Al is dat niet opzettelijk. «Ik denk dat het feit dat ik een vrouwelijke CEO ben, maakt dat we meer sterke vrouwelijke kandidaten aantrekken. Ik ben daar heel blij me. De volledige directie bestaat uit vrouwen. Dit is een vrouwelijk bedrijf en vrouwen krijgen hier kansen.» Volgens Vanaudenhove maakt gender in het bedrijf uiteindelijk niets uit. Het speelt geen rol of je nu een man of vrouw bent, het enige wat belangrijk is, is dat je de geschikte werkkracht bent voor haar team.

Vanaudenhove hoopt op meer vrouwelijke leiders en CEO’s en haalt veel inspiratie uit bestaande vrouwen die deze rollen al invullen. «De CEO van Pain Quotidien, Annick Van Overstraeten inspireert mij. Dat is een keistraffe madam en ze heeft al veel watertjes doorzwommen om te geraken waar ze nu staat. Ook vrouwelijke leiders in een mannelijke omgeving zoals Kamala Harris zijn een zekere inspiratie. Er komt vaak kritiek op dit soort vrouwen vanuit de mannenwereld, maar aan het einde van de dag staan ze er wel. Ik heb daar ongelofelijk veel bewondering voor. Meer vrouwelijke CEO’s en leiders: dat is iets waar we absoluut naar moeten streven! Ik hoop dat we ooit een ommekeer krijgen in de mannelijke maatschappijvorm. Een tip voor vrouwen die carrière willen maken? Laat je niet doen door mannen en blijf vooral vrouw. Go meisjes!»

Sinds de start van de coronacrisis geven vooral vrouwen aan dat ze willen blijven thuiswerken. Volgens SD Worx gaat het om bijna vier op de tien vrouwen die liever niet opnieuw fulltime naar kantoor gaat. Alleen is er ook een keerzijde aan die cijfers: doordat vrouwen nog steeds het merendeel van de onzichtbare huishoudelijke taken voor hun rekening nemen, is telewerk ook een uitdaging voor hun mentaal welzijn. Al kan het net een hefboom zijn om nieuwe barsten aan te brengen in het glazen plafond.

Uit de bevraging van SD Worx bleek dat vrouwen doorgaans positiever naar telewerk kijken dan mannen. Sowieso wil een derde van de Belgen minimum een keer per week blijven thuiswerken. Maar bij vrouwen ligt dat percentage hoger: het gaat om vier op de tien vrouwen (39,8%) die op regelmatige basis willen blijven thuiswerken. Het grootste deel (een vijfde of 21,0%) wil een paar keer per week thuiswerken. In het algemeen is dat percentage hoger voor voltijdse tewerkstelling (24,6%) en lager voor wie deeltijds werkt (slechts 12,2%).

Ongelijke verdeling

Telewerk zorgt voor de nodige flexibiliteit, wat voor heel wat jonge gezinnen erg welkom is. Alleen werd voor veel vrouwen net op die manier de werk-privébalans nog meer verstoord. Vrouwen doen regelmatig nog een ‘tweede shift’ erbovenop, bestaande uit de zorgende taken in het gezin en huishoudelijke taken zoals de was en de vaat. En door thuis te werken lopen die zorgende, huishoudelijke en professionele taken soms meer dan ooit door elkaar. Deloitte berekende dan ook dat 77% van de werkende vrouwen net een hogere werkdruk ervoer dan voor de crisis.

Een rapport van de Verenigde Naties schetste al in november 2020 een somberder beeld: vrouwen namen nog meer huishoudelijke en zorgende taken op zich dan voor de coronacrisis. Terwijl er vroeger al ongeveer drie keer zoveel van die taken door vrouwen uitgevoerd werden dan door mannen, waren die cijfers nog meer toegenomen volgens de VN.

Hefboom

Toch is telewerk niet noodzakelijk nefast voor de carrière van vrouwen, integendeel. Catalyst, een Amerikaanse ngo die strijdt voor vrouwen op kantoor, berekende dat de kans dat een vrouw met kinderen ontslag neemt met 32% daalt als ze thuis kan werken, in vergelijking met als ze wel op kantoor verwacht wordt. Als die flexibiliteit er niet is voor vrouwen, maken ze volgens Catalyst ook dubbel zo veel kans om hun professionele ambities te verlagen.

Daarom is het ook zo cruciaal dat telewerken steeds meer ingeburgerd geraakt. Daardoor kunnen zowel vrouwen als mannen die flexibiliteit die ze nodig hebben voor de zorgende en huishoudelijke taken gemakkelijker opeisen, zonder dat ze moeten vrezen voor de gevolgen voor hun carrière. Al is de enige manier om die vooruitgang voor vrouwen op de werkplek werkelijk te verwezenlijken ervoor zorgen dat de taakverdeling minder scheefgetrokken is. Alleen zo kan telewerk ook echt een hefboom betekenen voor vrouwen die carrière willen maken.

Vandaag bestaat de Vlaamse regering voor slechts een derde uit vrouwen. Dit jaar ligt de focus van Internationale Vrouwendag dan ook op vrouwen in sterke leiderschapsposities. Onderzoeksbureau iVox zocht samen met online datingapp Meetic uit welke eigenschappen we associëren met een sterke vrouw of vrouwelijke minister. Wat blijkt? Een op de twee Vlamingen vindt eerlijkheid de belangrijkste karaktertrek.

Tijdens Internationale Vrouwendag wordt er op de hele wereld aandacht gevraagd voor de sociale, economische, politieke en culturele verwezenlijkingen van de vrouw in onze samenleving. Het thema dit jaar is ‘Vrouwen in leiderschapsposities: een ambitieuze toekomst voor vrouwen na COVID-19’ waar de focus specifiek ligt op gendergelijkheid, maar ook het steunen van de vrouw op elk niveau van besluitvormingsorganen.

Daarom bevroeg iVox samen met online datingapp Meetic een representatieve pool van 1.000 Vlamingen over hun ideeën over wat een goede en sterke vrouwelijke leider maakt. Is leiderschapsfiguren kiezen tenslotte niet een beetje zoals daten? Volgens Meetic alvast wel. Bij een potentiële partner kijken we naar eigenschappen die we aantrekkelijk vinden en het succes op een goede match kunnen verhogen. Wanneer we een leidersfiguur kiezen om onze stem te vertegenwoordigen, doen we volgens hen net hetzelfde.

Sterke Erika

Uit het onderzoek blijkt dat de Vlaming sterke vrouwen voornamelijk associeert met eigenschappen zoals eerlijkheid (ruim 50%), zelfvertrouwen (45%) en zelfstandigheid (34%). De vrouwelijke Vlaming vindt zelfstandigheid namelijk nog net iets belangrijker: bijna de helft van de vrouwen (40%) verkoos die eigenschap, ten opzichte van 29% mannen. Frappant is ook dat kwetsbaarheid drie keer meer wordt gekozen door vrouwen dan mannen als goede eigenschap van een krachtige vrouw.

Stel dan dat er alleen maar vrouwen zouden zetelen in onze regering, in plaats dan de huidige 33%. Voor wie kiest de Vlaming dan? Bijna de helft van de Vlaamse bevolking zou stemmen op viroloog Erika Vlieghe (44%) als boegbeeld van onze regering. Verder gaat de voorkeur ook uit naar female powerhouses zoals ex-nieuwsanker Birgit Van Mol (34%) en seksuoloog Lotte Vanwezemael (32%). Opmerkelijk is dat vooral jongeren onder de 34 jaar eerder voor de populaire seksuoloog stemmen (34%), terwijl ouderen over de 55 jaar net iets sneller voor Erika Vlieghe (60%) kiezen.