De Fransen trekken vandaag naar de stembussen voor de eerste ronde van de presidentsverkiezingen. Lang leek het erop dat president Emmanuel Macron zonder veel moeite herverkozen zou worden, maar de laatste weken is nummer twee Marine Le Pen aan een snelle inhaaloperatie begonnen in de peilingen. Het wordt dus een spannende eerste ronde, zeker omdat bijna een derde van de kiezers aangaf de knoop nog niet te hebben doorgehakt over wie hun stem verdient.
Macron, de 44-jarige stichter van de progressief-liberale beweging «La République En Marche», haalde in de laatste peilingen rond de 27 %, de extreemrechtse Le Pen van de Rassemblement National (het vroegere Front National, opgericht door haar vader) ongeveer 24 %. De extreemlinkse Jean-Luc Mélenchon van La France Insoumise steeg in de peilingen tot 18 % en kan mogelijk de verrassingskandidaat voor de tweede ronde worden. De twee andere kandidaten die nog iets betekenden in de peilingen, de extreemrechtse Eric Zemmour en de conservatieve Valérie Pécresse, zakten onder de 10 %.
Het wordt dus een spannende zondag. Ook omdat op afgelopen donderdag nog 32 % van de kiezers volgens FranceInfo aangaf nog niet te weten op wie ze gingen stemmen. Een peiling van Le Figaro gaf bovendien aan dat 27,4 % van de kiezers niet zou gaan stemmen. Dat komt dichtbij het record van de eerste ronde van de verkiezing in 2002, toen 28,4 % van de kiezers niet kwam opdagen.
Macron als bemiddelaar
Macron blijft onlangs het kleinere verschil in de peilingen wel nog op de eerste plaats staan om zichzelf op te volgen, met dank aan een eerder middelmatige oppositie – rechts en vooral links zijn hopeloos verdeeld -, goed economisch nieuws de afgelopen weken en de dalende coronabesmettingen. Komt daarbij dat de inval van Rusland in Oekraïne in zijn kaarten speelt. Niet alleen neigt de kiezer in onzekere tijden al sneller naar een status quo, daarnaast hebben de gebeurtenissen het imago van Macron een enorme boost gegeven omdat de Franse president een van de weinige wereldleiders is met een min of meer rechtstreekse lijn naar Vladimir Poetin. Dat zijn pogingen om Poetin tot rede te brengen weinig opleveren, lijkt minder uit te maken: hij profileert zich als bemiddelaar en een waardige Europees leider.
Macrons rol op het internationale toneel heeft er echter ook toe geleid dat hij zijn verkiezingscampagne veel later dan de andere kandidaten echt op gang trok. Heel wat Fransen vinden bovendien dat hij niet meer op de hoogte is van de dagelijkse beslommeringen van de Fransen in hun eigen land. Zij maken zich onder meer zorgen over de inflatie en de stijgende energieprijzen, thema’s waarop Le Pen sterk heeft ingezet. Die laatste kon trouwens profiteren van de nog meer extreme stellingen van Eric Zemmour over de islam en de immigratie, waardoor haar eigen discours meer gematigd overkwam.
Twaalf kandidaten, maar slechts enkelen maken kans
Voor de vorm: er solliciteren twaalf kandidaten naar de post van ‘Président de la République’ maar slechts een handvol maakt een echte kans om de eerste ronde te overleven. In de tweede ronde komen de twee kandidaten met het beste resultaat uit de eerste ronde tegen elkaar uit.
Tegenstanders van Macron putten ook hoop uit volgende statistiek: de vorige twee presidenten -Nicolas Sarkozy en François Hollande- zijn er niet in geslaagd zich van een tweede ambtstermijn te verzekeren. De laatste die dat wel deed, was Jacques Chirac.
In 2017 haalde Macron het na een tweede ronde tegen Marine Le Pen. Hij haalde daarin 66,10 % (20,7 miljoen stemmen) tegen 33,90 % voor Le Pen.
De stembussen blijven in de grote steden open tot 20.00 uur. Tot dan mogen er in Frankrijk geen exitpolls of resultaten gepubliceerd worden, maar in het buitenland mag dat wel al vroeger.
Dit artikel verscheen eerst op Metro: https://nl.metrotime.be/algemeen/franse-presidentsverkiezingen-van-start-haalt-le-pen-macron-toch
